Χαϊνόσπηλιος: Ένα σπήλαιο που οφείλει το όνομα του στους Κρητικούς επαναστάτες ή Χαΐνηδες

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Το όνομά Χαϊνόσπηλιος το σπήλαιο το οφείλει στους χαΐνηδες, τους Κρητικούς δηλαδή επαναστάτες, που το χρησιμοποιούσαν ως ορμητήριο τους (χάϊν στα Τούρκικα σημαίνει στασιαστής – ανυπότακτος).

Τσανάκ Λιμάνι επί Τουρκοκρατίας, Αγία Πελαγία σήμερα: Ένα από τα σημαντικότερα λιμάνια της Κρήτης κατά την Ενετική περίοδο.

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Ήταν ένα από τα σημαντικότερα λιμάνια της Κρήτης κατά την Ενετική περίοδο. Από εδώ, κατά την εικοσαετή πολιορκία του Χάνδακα, τροφοδοτούνταν οι πολιορκούμενοι κάτοικοι του με τα είδη πρώτης ανάγκης.

Ναός Φραγκισκανών μοναχών κάποτε το σημερινό Αρχαιολογικό Μουσείου Ηρακλείου.

 Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Ο ναός του Αγίου Φραγκίσκου ήταν ο μεγαλοπρεπέστερος καθολικός ναός του Χάνδακα και ανήκε στο Τάγμα των Φραγκισκανών μοναχών που βρισκόταν στη θέση του σημερινού Αρχαιολογικού Μουσείου, στη βορειοανατολική πλευρά της Πλατείας Ελευθερίας, ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ  από τους κόλπους μάλιστα αυτών των μοναχών προήλθε το 1409 και ο Πάπας Αλέξανδρος Ε΄, γνωστός ως Πέτρος ο Κρης ή Πέτρος Φίλαργος ο οποίος ως Κρης Ποντίφικας απέστειλε πλούσια σκεύη στο ναό και κατασκεύασε μεγάλο παρεκκλήσι με τόξο, όπου ετέθησαν τα οικόσημά του και απέστειλε από τη Ρώμη μεγάλη πύλη από λαμπρότατο μάρμαρο.

8ο Δημοτικό Σχολείο Ηρακλείου: Κάποτε «Ρωμέικα Σπιτάλια» και μετέπειτα Διδασκαλείο Θηλέων

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

 Ανάμεσα στη Μονή των Σιναϊτών του Αγίου Ματθαίου και στο Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Μηνά, στο κέντρο δηλαδή της παλιάς πόλης του Ηρακλείου υπάρχει το 8ο Δημοτικό Σχολείο Ηρακλείου που όμως δεν ήταν πάντα σχολείο αλλά ένας τόπος ιερός του οποίου την ιστορία οφείλει να γνωρίζει κάθε Ηρακλειώτης ως ελάχιστο φόρο τιμής για όσους έδωσαν τη ζωή τους για να ζούμε σήμερα εμείς ελεύθεροι.

Ο τεκές Ουτσλέρ τεκεσί: Χτισμένος πάνω στα ερείπια του ναού της Παναγίας Κεράς Φανερωμένης

 Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Ο τεκές Ουτσλέρ ή Ουτσλέρ τεκεσί που σημαίνει Τεκές των τριών ανδρών βρίσκεται εντός των τειχών, επί της λεωφόρου Πλαστήρα, κάτω ακριβώς από τον προμαχώνα Μαρτινένγκο κι απέναντι το νέο δημοτικό πολιτιστικό κέντρο.

Ο Άγιος Νικόλαος εις τα Μουρχουταριά που έγινε Μικρό Χαμαμάκι.

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

 

Στην συμβολή των οδών Ξωπατέρα και Ιουστινιανού, εκεί που σχηματίζεται ένα μικρό πλατεάκι, (λίγο παραπάνω από τον Άγιο Μηνά και πολύ κοντά στον Άγιο Ματθαίο) υπήρχε κατά την τουρκοκρατία χαμάμ γνωστό ως «Μικρό Χαμαμάκι» το οποίο λειτουργούσε τουλάχιστον μέχρι το τέλος της δεκαετίας του 1960 και κατεδαφίστηκε μετά τον αποχαρακτηρισμό του το 1972.

Οδός Πυράνθου: Εκεί που βρίσκονταν κάποτε μια παραγκούπολη...

 

Γράφει η Ρίκη Ματαλλιωτάκη

 

Πολύ κοντά στο Στάδιο Ελευθερίας ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ και πάνω ακριβώς από τη λεωφόρο Πλαστήρα, απέναντι από τα τείχη, στην οδό Πυράνθου κι εκεί που βρίσκεται σήμερα το 49^ο Δημοτικό Σχολείο και το 19^ο Νηπιαγωγείο της πόλης μας, υπήρχε μέχρι και πριν μερικά χρόνια μια παραγκούπολη.

Καράβολας όπως λέμε σαλιγκάρι, ή κατά το Κρητικότερο χοχλιός-Εικόνες

 

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Η περιοχή του Καράβολα προϋπήρχε από τις αρχες του 20ου αιώνα, μεγάλωσε όμως μετά το 1926 όταν εγκαταστάθηκαν εκεί Μικρασιάτες πρόσφυγες και μέχρι και το1949 δεν είχε συγκεκριμένη ονομασία.

Λήμνου, Μιχελιδόπαπα. Λασιθίου, Νικ. Πλάτωνα και Δίκτης: Μικροί κι απόκεντροι μα πανέμορφοι δρόμοι της πόλης μας -Εικόνες

 

Γράφει και… περπατά η Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Εκτός κέντρου έχετε περπατήσει καμιά φορά; Είπατε ποτέ «σήμερα βρε αδερφέ δεν θα κάνω τον περίπατο μου εκεί που βοά το πλήθος αλλά απόμερα»; Κι όχι, δεν χρειάζεται να είσαι μονόχνοτος κι  αντικοινωνικός για να κάνεις κάτι τέτοιο, απλά όταν το κάνεις, πιστέψτε με,  ανακαλύπτεις αυτά που θες να ανακαλύψεις εσύ και όχι αυτά που σου σερβίρουν οι άλλοι.  

Βορίζα: Το χωριό των καπετάνιων που δεν κατοικήθηκε ποτέ από Τούρκους

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

 Βρίσκεται στους νότιους πρόποδες του Ψηλορείτη και λόγω της ορεινής του θέσης διαδραμάτισε ουσιαστικό ρόλο στη διάρκεια των τουρκικών  επαναστάσεων .

Στην Τύλισο, χωριό του Μαλεβιζίου με όνομα 3.400 χρόνων, προπολεμικά

 

 

Η ιστορία του χωριού αιώνες πριν καθώς το  τοπωνύμιο είναι προελληνικό και δεν έχει αλλάξει για 3.400 χρόνια 

Ευρήματα που πιστοποιούσαν την ύπαρξη αρχαίας πόλης στο σημείο βρέθηκαν τυχαία το 1906, όταν ένας κάτοικος του χωριού έσκαβε και βρήκε τέσσερεις μεγάλους λέβητες τους οποίους πήγε στο Ηράκλειο για να τους πουλήσει.

Κάποτε Palazzo del capitano generale, σήμερα πάρκο Θεοτοκόπουλου- Εικόνες

 

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Το πάρκο φέρει το όνομα του όνομα του μεγάλου Κρητικού ζωγράφου της Ισπανικής Αναγέννησης, γι’ αυτό εξάλλου κοσμείται και από μαρμάρινη προτομή του, και αποτελεί ένα από τα ελάχιστους  χώρους με πράσινο που υπάρχουν στην καρδιά της πόλης του Ηρακλείου.

Σήμερα περπατάμε στην Οδό Ψαρομηλλίγγων

 

Γράφει και… περπατά η Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Όταν αγαπάς κάτι δεν αρκείσαι στο προφανές...  το ψάχνεις, το εξερευνάς, το μελετάς, ζητάς να το ακουμπήσεις, να το μυρίσεις, να το χαϊδέψεις, να το γευτείς…  

Ο κήπος του Χουσεϊν και το σεράϊ των Αρχανών

 

Απόσπασμα από το βιβλίο του κυρίου Νίκου Γ. Χριστινίδη δασκάλου, με τίτλο: Η ύδρευση των Αρχανών. 1885-1970 & το ιστορικό των δημοτικών σφαγείων τους στον 20ο αιώνα.

Λινοπεράματα ή Ελληνοπεράματα: Μια αδικημένη φέτα Κρητικής θάλασσας. Εικόνες

 

 Επιμέλεια  κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη 

Το όνομα Ελληνοπεράματα εικάζεται πως  προέρχεται από το «Ελλήνων περάσματα», ότι δηλαδή το σημείο εκείνο ήταν κάποτε πέρασμα Ελλήνων, αυτό όμως αποτελεί μονάχα μια εικασία και δεν αποδεικνύεται με σοβαρές αποδείξεις.

Τα Μάταλα. οι σπηλιές και " Η θεία μου η Χίπισσα"

 

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Την ταινία η “Η θεία μου η χίπισσα” δεν υπάρχει περίπτωση να μην την έχετε δει αφού μέσα απο αυτήν τα Μάταλα γνωρίστηκαν πανελλαδικά  το 70, και λέω πανελλαδικά γιατί παγκόσμια το όμορφο ψαροχώρι της Κρήτης είχε γίνει ήδη γνωστό απο το 1965 που το επέλεξαν σαν κατοικία τους νέοι απο όλο τον κόσμο που έκαναν τότε την επανάσταση τους μέσα απο την ιδεολογία των χίπις. 

Οικία Μαυράκη, στην συνοικία Ρετζέπ-Αγά και πλέον οδός Γιαμαλάκη

 

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Λίγο πιο κάτω από τον Άγιο Μηνά, και συγκεκριμένα στην οδό Γιαμαλάκη εφτά, βρίσκεται ένα ακόμα αρχοντικό της πόλης  μας το οποίο πιθανότατα κατασκευάστηκε τη δεύτερη δεκαετία του 20ου αιώνα από τον αρχιτέκτονα Δ. Κυριακό στη συνοικία Ρετζέπ-Αγά αριθμός 167, όπως ονομάζονταν τότε το Καμαράκι.

Βαδίζοντας στην οδό Χάνδακος ή Αμπάρ Αλτί

 

 Γράφει η Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Για την Piazza delle Biade ή Πλατεία των Δημητριακών του Χάνδακα έχουμε μιλήσει κι άλλη φορά-ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ-επομένως ξέρουμε πως μεταξύ του 1562 και του 1590 τις θολωτές αυτές αποθήκες οι Ενετοί τις χρησιμοποιούσαν για να αποθηκεύουν το θερισμένο καρπό για ώρα ανάγκης γι’ αυτό και λέγονταν και σιταποθήκες. Τι έγιναν όμως τα κτίσματα αυτά στο μεταγενέστερο χρόνο;

Το αρχοντικό Ιττάρ ή «Palazzo d' lttar» της οδού Επιμενίδου.

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Το αρχοντικό Μέγαρο Ιττάρ χτίστηκε γύρω στο 1500 μ.Χ, κατά τη διάρκεια της Ενετοκρατίας στη Κρήτη και θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα μνημεία πολιτιστικής κληρονομιάς της πόλης μας. 

Το νεοκλασικό με την επιβλητική Αρχιτεκτονική που στέγασε τη Γαλλική Σχολή Καλογραιών, τη μετέπειτα κλινική Ευαγγελισμός, και πλέον τελεί υπό κατάληψη

 

Επιμέλεια κειμένου Ρίκη Ματαλλιωτάκη

Το νεοκλασικό αυτό κτίριο με την επιβλητική Αρχιτεκτονική του, γνωστό σε όλους τους Ηρακλειώτες, στέγασε κατά τα ογδόντα χρόνια λειτουργίας του ιδρύματα, που προσέφεραν σημαντικό πνευματικό και κοινωνικό έργο στην πόλη μας.